อาจารย์ทวี รัชนีกร ศิลปินแห่งชาติ สาขาทัศนศิลป์ (จิตรกรรม) พุทธศักราช 2548
ประวัติส่วนตัวและการศึกษา
-
เกิดเมื่อ : 10 ตุลาคม พ.ศ. 2477 ณ จังหวัดราชบุรี
-
การศึกษา:
-
สำเร็จการศึกษาระดับอนุปริญญาจากโรงเรียนเพาะช่าง
-
สำเร็จการศึกษาปริญญาตรีศิลปบัณฑิต (สาขาจิตรกรรม) จากคณะจิตรกรรมและประติมากรรม มหาวิทยาลัยศิลปากร โดยเป็นศิษย์รุ่นท้ายๆ ของศาสตราจารย์ศิลป์ พีระศรี ซึ่งได้รับคำชื่นชมจากอาจารย์ศิลป์ว่าเป็นผู้มีฝีมือยอดเยี่ยมในด้านการวาดเส้น (Drawing)
-
-
การทำงาน: หลังจากสำเร็จการศึกษา ได้อุทิศตนเป็นอาจารย์สอนศิลปะที่วิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลอีสาน วิทยาเขตภาคตะวันออกเฉียงเหนือ (จังหวัดนครราชสีมา) จนเกษียณอายุราชการ และปักหลักสร้างสรรค์ผลงานอยู่ที่จังหวัดนครราชสีมาจนกลายเป็นเสาหลักศิลปะของภาคอีสาน
แนวคิดและลักษณะผลงานสร้างสรรค์
อาจารย์ทวี รัชนีกร เป็นศิลปินที่สร้างสรรค์ผลงานอย่างต่อเนื่องยาวนานกว่า 5 ทศวรรษ มีเอกลักษณ์เฉพาะตัวสูง ผลงานส่วนใหญ่สะท้อนถึง "สังคม การเมือง และมนุษยธรรม" โดยสามารถแบ่งจุดเด่นออกเป็นดังนี้:
-
สะท้อนเรื่องราวทางสังคมและการเมือง: ผลงานจำนวนมากแสดงออกถึงความสะเทือนใจต่อเหตุการณ์บ้านเมือง ความขัดแย้ง และความเหลื่อมล้ำในสังคม โดยทำหน้าที่เป็นกระบอกเสียงให้แก่ผู้ยากไร้และผู้บริสุทธิ์
-
รูปแบบกึ่งนามธรรม (Semi-Abstract) และเอ็กซ์เพรสชันนิซึม (Expressionism): มักใช้รูปทรงที่ถูกบิดเบือน (Distortion) การใช้เส้นสายที่รุนแรง ฉับไว และการใช้สีสันที่ตัดกันอย่างทรงพลัง เพื่อขับเน้นอารมณ์ความรู้สึกสะเทือนใจ ความเจ็บปวด และความหวัง
-
ความหลากหลายของสื่อ: นอกจากงานจิตรกรรมสีน้ำมันและสีอะคริลิกแล้ว ยังมีความเชี่ยวชาญในงานวาดเส้น งานเทคนิคผสม (Mixed Media) และงานประติมากรรม
ผลงานและเกียรติคุณที่ได้รับ
-
พ.ศ. 2503: ได้รับรางวัลเกียรตินิยมอันดับ 3 เหรียญทองแดง (ประเภทจิตรกรรม) จากการแสดงศิลปกรรมแห่งชาติ ครั้งที่ 11
-
พ.ศ. 2548: ได้รับการยกย่องเชิดชูเกียรติเป็น ศิลปินแห่งชาติ สาขาทัศนศิลป์ (จิตรกรรม) จากสำนักงานคณะกรรมการวัฒนธรรมแห่งชาติ
-
การแสดงนิทรรศการ: มีการแสดงนิทรรศการเดี่ยวและกลุ่มอย่างต่อเนื่องทั้งในและต่างประเทศ ผลงานหลายชิ้นได้รับการสะสมในพิพิธภัณฑ์ระดับชาติ
-
หอศิลป์ทวี รัชนีกร: ได้จัดตั้งหอศิลป์ส่วนตัวขึ้นที่จังหวัดนครราชสีมา เพื่อเป็นแหล่งเรียนรู้และจัดแสดงผลงานศิลปะให้แก่เยาวชนและผู้ที่สนใจ
อาจารย์ทวี รัชนีกร คือ ครูผู้ให้และศิลปินผู้ใช้จิตวิญญาณแห่งศิลปะสะท้อนภาพความจริงของสังคม ผลงานของท่านไม่ได้มุ่งเน้นเพียงความงามทางทัศนศิลป์เท่านั้น แต่ยังทรงคุณค่าในฐานะ "บันทึกประวัติศาสตร์ความรู้สึกของมนุษย์" ต่อเหตุการณ์บ้านเมืองและสังคมไทยอย่างแท้จริง